Về khu vực sạc riêng cho xe điện, mới đây bộ Xây dựng đã ban hành Thông tư số 31, kèm theo nội dung sửa đổi Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về nhà chung cư (QCVN 04:2021). Điểm đáng chú ý là các quy định mới liên quan đến khu vực đỗ xe điện, bố trí điểm sạc xe điện và khu vực đổi pin, nhằm nâng cao yêu cầu an toàn phòng cháy, chữa cháy trong bối cảnh phương tiện giao thông xanh ngày càng phổ biến.
Bối cảnh về khu vực sạc xe điện tại các chung cư Việt Nam
Trong những năm gần đây, số lượng ô tô điện, xe máy điện, xe đạp điện tại Việt Nam tăng nhanh, kéo theo nhu cầu bố trí khu vực đỗ xe và sạc điện tại các chung cư ngày càng lớn. Đây không còn là tiện ích phụ trợ mà đang dần trở thành một phần quan trọng trong hạ tầng vận hành của các tòa nhà hiện đại.
Tuy nhiên, việc sạc xe điện trong không gian chung cư, đặc biệt là tại tầng hầm hoặc khu vực để xe kín, cũng đặt ra nhiều yêu cầu mới về an toàn kỹ thuật và phòng cháy, chữa cháy. Nếu không được quy hoạch, phân khu và quản lý đúng cách, khu vực sạc có thể tiềm ẩn rủi ro về quá tải điện, cháy nổ, phát sinh khói độc hoặc gây khó khăn cho công tác thoát nạn, cứu hộ khi xảy ra sự cố.
Trong bối cảnh đó, các quy định mới về khu vực để xe điện, trạm sạc xe điện và khu vực đổi pin trong nhà chung cư được ban hành nhằm tạo hành lang pháp lý rõ ràng hơn cho chủ đầu tư, ban quản lý tòa nhà và cư dân. Những yêu cầu này không chỉ hướng tới việc đáp ứng xu hướng giao thông xanh, mà còn đặt trọng tâm vào việc bảo đảm an toàn cho người sử dụng, tài sản và toàn bộ công trình.
Vì vậy, việc đầu tư, cải tạo và vận hành khu vực sạc xe điện tại chung cư cần được nhìn nhận như một hạng mục hạ tầng thiết yếu, cần có thiết kế bài bản, giải pháp kỹ thuật phù hợp và quy trình quản lý chặt chẽ.
Quy định mới về khu vực sạc riêng cho xe điện tại chung cư
Theo quy định được cập nhật, khu vực bố trí xe điện trong nhà chung cư phải nằm trong phần diện tích đã được phê duyệt của dự án. Việc sắp xếp vị trí cần được ưu tiên theo thứ tự: khu vực ngoài trời, khu vực trên mặt đất, tầng bán hầm, tầng hầm 1 và sau đó mới đến các tầng hầm còn lại. Nếu khu vực để xe điện được đặt tại tầng bán hầm hoặc tầng hầm, công trình phải có phương án kỹ thuật phù hợp để kịp thời di chuyển hoặc cô lập phương tiện trong trường hợp xảy ra sự cố cháy, nổ.
Các vị trí để xe điện cần được thiết kế sao cho thuận tiện trong quá trình sử dụng, bảo đảm lối thoát nạn, khả năng thông gió và điều kiện tiếp cận cho lực lượng phòng cháy, chữa cháy. Đồng thời, kết cấu khu vực này phải đáp ứng yêu cầu chịu tải tương ứng với từng loại phương tiện được bố trí. Quy chuẩn mới cũng yêu cầu phân tách khu vực để ô tô điện với khu vực dành cho xe máy điện, xe gắn máy điện và xe đạp điện. Bên cạnh đó, việc bố trí tách biệt khu vực xe điện với khu vực để phương tiện sử dụng xăng, dầu cũng được khuyến khích thực hiện.
Trong trường hợp không thể tách riêng hoàn toàn, khu vực để xe phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn kỹ thuật áp dụng cho phương tiện điện. Khoảng cách tối thiểu giữa các khu vực là 2 m hoặc phải có giải pháp ngăn cách bằng vật liệu không cháy. Ngoài ra, khu vực để xe điện trong nhà chung cư bắt buộc phải được trang bị hệ thống camera giám sát, báo cháy tự động và thiết bị cảnh báo khí CO, HF. Các thiết bị này cần được chứng nhận chất lượng trước khi đưa vào vận hành.
Đối với khu vực sạc xe điện trong nhà chung cư, quy chuẩn mới đưa ra các yêu cầu chặt chẽ hơn về an toàn phòng cháy, chữa cháy.
Diện tích tối đa của một khoang cháy đối với khu vực sạc ô tô điện hoặc khu vực sạc hỗn hợp không được vượt quá 1.500 m² nếu đặt tại các tầng nổi và không quá 1.200 m² nếu bố trí ở tầng bán hầm hoặc tầng hầm. Riêng khu vực sạc xe máy điện, xe gắn máy điện và xe đạp điện, diện tích khoang cháy tối đa lần lượt không quá 500 m² tại tầng nổi và 300 m² tại tầng bán hầm hoặc tầng hầm.
Các khoang cháy phải được phân tách bằng tường ngăn cháy loại 1 hoặc bằng khoảng trống, đường xe chạy không bố trí vật liệu dễ cháy với chiều rộng tối thiểu 6 m. Nếu khoảng cách ngăn cách nhỏ hơn 6 m, khu vực này phải được bổ sung hệ thống màn nước drencher cùng các giải pháp kỹ thuật nhằm hạn chế khói lan truyền giữa các khoang cháy.
Với khu vực sạc xe điện đặt bên ngoài nhà chung cư, khoảng cách an toàn đến các công trình xung quanh không được nhỏ hơn 3 m. Trường hợp có tường hoặc vách ngăn làm từ vật liệu không cháy, cao tối thiểu 2 m, khoảng cách này có thể được rút ngắn nhưng vẫn không được dưới 1 m.
Lưu ý quan trọng khi xây dựng khu vực sạc xe điện
Một nội dung quan trọng trong quy chuẩn mới là hệ thống điện phục vụ khu vực sạc xe điện phải được thiết kế độc lập với các nhóm phụ tải khác của tòa nhà. Hệ thống này cần bảo đảm đủ công suất cho quá trình vận hành hiện tại, đồng thời có khả năng mở rộng khi nhu cầu sử dụng tăng lên trong tương lai.
Ngoài ra, hệ thống cấp điện cho khu vực sạc phải có cơ chế tự động ngắt khi nhận tín hiệu từ hệ thống báo cháy, chữa cháy tự động. Tại khu vực này cũng cần bố trí thiết bị ngắt điện khẩn cấp ở vị trí dễ nhận biết, dễ tiếp cận để kịp thời xử lý khi có sự cố.
Các trụ sạc trước khi đưa vào lắp đặt phải được kiểm định và chứng nhận chất lượng theo quy định. Đối với trụ sạc bố trí trong tầng hầm, công suất danh định không được vượt quá 22 kW. Nếu sử dụng thiết bị có công suất cao hơn, công trình phải bảo đảm không phát sinh mức nhiệt hoặc tiếng ồn vượt quá giới hạn cho phép. Đồng thời, thiết bị sạc cần được tích hợp chức năng tự động ngắt nguồn khi phát hiện quá trình sạc bất thường hoặc khi có sự cố xảy ra.
Đối với khu vực đổi pin, quy chuẩn khuyến nghị ưu tiên bố trí tại khu vực ngoài trời hoặc trên mặt đất. Trường hợp đặt tại tầng bán hầm hoặc tầng hầm 1, chủ đầu tư phải có giải pháp kỹ thuật nhằm bảo đảm an toàn và cô lập tủ đổi pin khi phát sinh cháy.
Với khu vực đổi pin ngoài trời, khoảng cách tối thiểu đến nơi tập trung đông người, lối thoát nạn và các khu vực đổi pin khác phải đạt 3 m. Khoảng cách này có thể được rút ngắn xuống còn 1 m nếu có tường hoặc vách ngăn bằng vật liệu không cháy, cao từ 2m trở lên. Khu vực đổi pin cũng phải được lắp đặt camera giám sát kết nối về phòng trực 24/24 giờ, bố trí phương tiện chữa cháy phù hợp và sử dụng mái che bằng vật liệu không cháy nếu có lắp đặt mái che.
Đối với khu vực đổi pin trong nhà, tủ đổi pin phải được bố trí cách cầu thang thoát nạn, sảnh thang máy, cửa ra vào, cửa sổ và các lối thoát hiểm tối thiểu 6 m. Đồng thời, tủ đổi pin cần cách khu vực để xe và khu vực sạc xe điện tối thiểu 2m. Các khoảng cách này chỉ được phép giảm khi có giải pháp ngăn cháy đáp ứng yêu cầu kỹ thuật.
Quy chuẩn cũng đưa ra giới hạn về dung lượng pin lưu trữ nhằm hạn chế nguy cơ cháy nổ. Cụ thể, tổng dung lượng lưu trữ không được vượt quá 100 kWh đối với mỗi khu vực đổi pin ngoài nhà chung cư hoặc tổng dung lượng phân tán trong nhà. Đối với từng phân vùng riêng biệt, dung lượng không được vượt quá 35 kWh tại tầng nổi và không quá 18 kWh tại tầng bán hầm hoặc tầng hầm 1.
Bên cạnh các yêu cầu trên, tủ đổi pin phải được trang bị chức năng tự động ngắt điện khi phát hiện sạc bất thường, có thiết bị ngắt điện khẩn cấp, giải pháp chống va đập cơ học và biện pháp bảo vệ trong trường hợp có nguy cơ ngập nước.
Thời gian có hiệu lực của quy định khu vực sạc riêng cho xe điện
Thông tư sẽ bắt đầu có hiệu lực từ ngày 15-12-2026. Đối với các nhà chung cư đang vận hành, trong thời hạn 6 tháng kể từ ngày quy định có hiệu lực, chủ sở hữu hoặc đơn vị được giao quản lý phải kiểm tra, đánh giá lại hiện trạng khu vực để xe điện, điểm sạc xe điện và khu vực đổi pin. Nếu các hạng mục này chưa đáp ứng yêu cầu theo quy chuẩn mới, cần thực hiện sửa chữa, cải tạo hoặc bổ sung giải pháp kỹ thuật phù hợp.
Việc ban hành thêm các yêu cầu kỹ thuật riêng cho phương tiện điện được xem là bước cần thiết nhằm tăng cường an toàn phòng cháy, chữa cháy tại nhà chung cư. Đồng thời, đây cũng là cơ sở pháp lý quan trọng để hỗ trợ quá trình phát triển hạ tầng giao thông xanh và thúc đẩy việc sử dụng xe điện tại Việt Nam trong thời gian tới.
S.TOUCH – Cung cấp, lắp đặt trụ sạc xe điện theo đúng yêu cầu kỹ thuật và quy định Nhà nước
Trước xu hướng sử dụng xe điện ngày càng phổ biến tại chung cư, tòa nhà, bãi xe và khu dân cư, việc đầu tư hệ thống trạm sạc xe điện không chỉ là một tiện ích gia tăng, mà còn là yêu cầu hạ tầng cần được triển khai bài bản, an toàn và đúng quy chuẩn.
S.TOUCH cung cấp giải pháp trạm sạc xe điện đồng bộ, từ khảo sát mặt bằng, tư vấn phương án bố trí, thiết kế hệ thống cấp điện, lắp đặt thiết bị đến hướng dẫn vận hành và quản lý sau triển khai.
Các giải pháp của S.TOUCH cho chung cư được định hướng đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật về an toàn điện, phòng cháy chữa cháy, giám sát vận hành và phù hợp với quy định hiện hành của Nhà nước đối với khu vực để xe, sạc xe điện tại công trình chung cư.
Với kinh nghiệm trong lĩnh vực hạ tầng sạc, S.TOUCH hỗ trợ ban quản lý chung cư, chủ đầu tư, đơn vị vận hành tòa nhà và doanh nghiệp xây dựng khu vực sạc xe điện an toàn, thuận tiện và dễ quản lý. Hệ thống được triển khai theo hướng tối ưu diện tích, kiểm soát rủi ro, đảm bảo khả năng mở rộng khi nhu cầu sử dụng xe điện tăng cao trong tương lai.
Không chỉ cung cấp thiết bị, S.TOUCH còn đồng hành cùng khách hàng trong quá trình tư vấn tiêu chuẩn kỹ thuật, bố trí vị trí lắp đặt, quản lý công suất, phân khu sạc, giám sát thiết bị và xây dựng phương án vận hành phù hợp với từng mô hình thực tế.
S.TOUCH hướng tới mục tiêu giúp các chung cư, tòa nhà và điểm kinh doanh triển khai hạ tầng sạc xe điện một cách an toàn, chuyên nghiệp, tuân thủ quy định và góp phần thúc đẩy xu hướng giao thông xanh tại Việt Nam. Liên hệ ngay với S.TOUCH qua hotline 0912.210.210 để được tư vấn và demo giải pháp phù hợp nhất khi muốn xây dựng khu vực sạc riêng cho xe điện tại chung cư.
